काठमाडौं । प्रतिनिधिसभा निर्वाचनपछि उत्पन्न राजनीतिक दबाबकाबीच नेपाली कांग्रेसभित्र नेतृत्वको बहस नयाँ मोडमा पुगेको छ। सभापति गगन थापाले नैतिक जिम्मेवारी लिँदै पदबाट राजीनामा दिए पनि उनको राजनीतिक यात्रा भने यतिमै रोकिने संकेत देखिएको छैन। बरु आगामी १५ औँ महाधिवेशनलाई लक्षित गर्दै पुनः नेतृत्व दौडमा उत्रिने तयारी उनको कदमले झल्काएको विश्लेषण भइरहेको छ।
थापाले उपसभापति विश्वप्रकाश शर्मा समक्ष राजीनामा बुझाएसँगै पार्टीभित्र ‘जवाफदेहिता बनाम स्थायित्व’ बहस चर्किएको छ। निर्वाचनमा पराजयसँगै उठेको आलोचनालाई सम्बोधन गर्ने प्रयासस्वरूप आएको कदमलाई कतिपयले राजनीतिक परिपक्वता भनेका छन् भने कतिपयले समयपूर्व निर्णय ठानेका छन्।
यद्यपि, उपसभापति शर्माले भने थापाको राजीनामालाई तत्काल स्वीकृत गर्न नहुने स्पष्ट संकेत दिएका छन्। उनले “अहिलेको प्रमुख नैतिकता भनेको परिस्थिति सम्हाल्नु हो” भन्दै केन्द्रीय समिति बैठकमा राजीनामा अस्वीकृत गर्ने प्रस्ताव लैजाने तयारी गरेका छन्। उनको तर्कमा, संकटको समयमा नेतृत्वबाट पछि हट्नु भन्दा जिम्मेवारी सम्हाल्नु नै ठूलो दायित्व हो।
यसबीच, कांग्रेसभित्र आगामी १५ औँ महाधिवेशनको चर्चा झन् तीव्र बन्दै गएको छ। थापा स्वयं ‘सुधार, गतिशीलता र नयाँ नेतृत्व’ को एजेन्डा बोकेर अघि बढेका नेता भएकाले उनी पुनः सभापति दौडमा उत्रिन सक्ने संकेतहरू देखिएका छन्। राजीनामा दिएर नैतिक उचाइ लिने र त्यसैलाई पूँजी बनाउँदै महाधिवेशनमा फर्किने रणनीति हुनसक्ने विश्लेषण पनि भइरहेको छ।
निर्वाचन परिणामले कांग्रेसलाई गम्भीर आत्मसमीक्षाको मोडमा पुर्याएको छ। प्रत्यक्षतर्फ कमजोर प्रदर्शन, शीर्ष नेताहरूको पराजय र संगठनात्मक कमजोरीले नेतृत्वमाथि प्रश्न उठाएको छ। यही सन्दर्भमा थापाको राजीनामा र त्यसको स्वीकृति–अस्वीकृतिले पार्टीको भावी दिशा निर्धारण गर्ने देखिन्छ।
पार्टीभित्र अझै पनि संस्थापन र इतर समूहबीच शक्ति सन्तुलनको खेल जारी छ। पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवा पक्ष, कोइराला समूह र युवा धारबीचको समीकरणले महाधिवेशनको परिणाम तय गर्ने आँकलन गरिएको छ। यही कारण थापाको प्रत्येक कदम अब केवल व्यक्तिगत निर्णय नभई व्यापक राजनीतिक सन्देशका रूपमा हेरिन थालेको छ।
शुक्रबार बस्ने केन्द्रीय कार्यसमिति बैठक अहिले सबैको नजरमा छ। त्यही बैठकले थापाको राजीनामाको भाग्य तय गर्नेछ—स्वीकृत भएर नयाँ नेतृत्वको बाटो खुल्ने कि अस्वीकृत भएर उनी नै सुधारको नेतृत्वमा अघि बढ्ने।
