काठमाडौं । भदौ २४ गते नख्खु कारागारमा भएको घटनाले सुरक्षा संयन्त्रको क्षमतामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। छानबिनका क्रममा सशस्त्र प्रहरीका डिएसपी संगम श्रेष्ठले दिएको बयानले रवि लामिछाने जेलबाट कसरी बाहिरिए भन्ने विस्तृत चित्र प्रस्तुत गरेको छ। उनका अनुसार घटनाको दिन बिहान अवस्था सामान्य जस्तै थियो, तर भदौ २३ को घटनापछि कारागारमा भीड आउन सक्ने अनुमान गर्दै प्रारम्भिक सुरक्षा तयारी गरिएको थियो। दिउँसोसम्म आइपुग्दा स्थिति अचानक बिग्रियो। करिब ३–४ हजारको संख्यामा भेला भएको भीडले कारागार घेराउ गर्दै १० मिनेटभित्र लामिछानेलाई बाहिर निकाल्न चेतावनी दिएको थियो।
दबाब बढ्दै जाँदा सुरक्षाकर्मीले न्यूनतम बल प्रयोग गर्दै भीड नियन्त्रण गर्ने प्रयास गरे पनि अवस्था नियन्त्रणबाहिर गएको बयानमा उल्लेख छ। करिब २ बजेतिर लामिछानेलाई कारागारभित्रको अस्पताल क्षेत्रमा सारिएको र पछि भीडको चापका कारण उनलाई मुख्य गेटतर्फ ल्याइएको जनाइएको छ।
डिएसपी श्रेष्ठका अनुसार लामिछाने स्वयंले कानुनी प्रक्रिया बिना बाहिर नजाने बताएका थिए र भीडलाई सम्झाउने प्रयाससमेत गरेका थिए। तर आक्रोशित भीडले सुरक्षाकर्मीलाई पन्छाउँदै अन्ततः उनलाई करिब ३ बजेतिर बाहिर लगेको उल्लेख छ। घटनापछि स्थिति झन् उग्र बनेको थियो। भीडले कारागारभित्र प्रवेश गरी तोडफोड, आगजनी तथा कैदीबन्दी भगाउनेसम्मका गतिविधि गरेको बयानमा उल्लेख छ। उक्त क्रममा १२०० भन्दा बढी कैदीबन्दी बाहिरिएको तथ्य पनि खुलाइएको छ।
सुरक्षाकर्मीले ग्यास सेल, लाठीचार्ज र हवाई फायर प्रयोग गरे पनि सीमित जनशक्ति र उपकरणका कारण प्रभावकारी नियन्त्रण गर्न नसकिएको जनाइएको छ। साथै, अन्य सुरक्षा निकायबाट अपेक्षित सहयोग नआएको गुनासो पनि बयानमा गरिएको छ। समग्रमा यो घटनाले भीड व्यवस्थापन, सुरक्षा समन्वय र पूर्वतयारीमा रहेको कमजोरी उजागर गरेको छ। आयोगले यस विषयमा थप अनुसन्धान गरी जिम्मेवारी निर्धारण गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
